فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی، زمستان ۱۴۰۰، شماره ۶۷، ص.: ۱۴۱-۱۵۸.
تاریخ نشر
۱۴۰۰ش.
توضیح
«احکام حکومتی» یکی از مهمترین مباحث پیرامون حکومت اسلامی هستند که حاکم اسلامی بر اساس ولایت مفوضه از طرف خداوند برای اداره و تمشیت امور جامعه، آنها را صادر میکند. در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز سعی شده اختیارات رهبری به عنوان حاکم اسلامی در چارچوب مشخص بیان شود. مطابق بند 1 اصل 110 یکی از این اختیارات تعیین «سیاستهای کلی نظام» است. در مورد نسبت بین احکام حکومتی با این سیاستها بین اندیشمندان اختلاف نظر وجود دارد که همین امر موجب عدم اهتمام به این سیاستها توسط ارگانهای مختلف شده است. در این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با توجه به اقوال گوناگون در بازشناسی حکم حکومتی و سیاستهای کلی نظام در فقه و حقوق، نسبت بین دو موضوع مورد بررسی قرار گرفته و این نتیجه حاصل شده که سیاستهای کلی نظام از منظر فقهی از سنخ حکم حکومتی بوده ولکن از منظر حقوقی ماهیتی مستقل دارد.
واژههای کلیدی: سیاست های کلی نظام، حکم حکومتی، نسبت سنجی، احکام اولیه، احکام ثانویه.